Krzyżak ogrodowy

(Araneus Diadematus)

Wstęp

Krzyżaki ogrodowe są pająkami bardzo rozpowszechnionymi na terenach Polski.  Możemy spotkać je na terenach łąk, w lasach i pobliskich ogrodach.  Budują dużą i kolistą sieć – charakterystyczną dla rodziny krzyżakowatych.  Jest ustawiana 1-1,5 metra na poziomem podłoża – mogą zdarzyć się wyższe przypadki.  Krzyżak ogrodowy przesiaduje na swej pajęczynie w samym jej centrum, a nie jak to robią inne odmiany ( krzyżak łąkowy i krzyżak dwubarwny – na górnych rogach w celu czatowania na ofiarę).

Wygląd

Jako typowy przedstawiciel z rodziny krzyżakowatych posiada krępe ciało z niewielkimi kończynami oraz masywny odwłok. Jego charakterystyczne ubarwienie – różnorodne odcienie brązu zakrywające odwłok, z dodatkowymi plamkami barwy białej tworzy w idealny sposób odwzorowanie krzyża (stad wzięła się nazwa pająka). Odwłok posiada jasno beżowe brzegi, a jego odnóża są wyposażone w paski przeplatające barwy – kremowy i jasny brąz. Kolor głowonotułowia jest jasny, połączony z barwą żółtobrązowa.
Osobniki płci żeńskiej  tego gatunku są dużymi, masywnymi pająkami. Swoją wielkością ciała zadziwiają innych – maja prawie 2 centymetry długości ciała. Kiedy jednak jest solidnie najedzona i pełna jajeczek może się wydawać o wiele większa. Występuje tu dymorfizm płciowy, dlatego też samce są smuklejsze i jego długość waha się pomiędzy 1-1,2 cm. Zatem możemy odróżnić ich nie tylko po przez wielkość, ale również same na końcach nogogłaszczków posiadają pęcherzyki tzw. bulbsy, które są wypełnione nasieniem.

Pożywienie

Silne i mocne pajęczyny wytworzone przez krzyżaka  służą mu do łapania swojego pożywienia. Najczęściej są to małe owady takie jak komary, muchówki oraz większe- szarańczaki, ćmy, motyle i ważki. Ofiara zostaje obezwładniona jadem i tym sposobem zostaje zawinięta w nić i gotowa do spożycia. Jad którego ma w sobie mnóstwo zaczyna rozpuszczać jej wnętrze, ponieważ pająki pobierają tylko i wyłącznie pokarm w postaci płynnej.

Części owada to jest resztki, pająk usuwa ze swojej sieci – tak samo dzieje się ze wszystkimi innymi nie potrzebnymi śmieciami – liśćmi, źdźbłami trawy, kurzem, dzieje się tak ponieważ po pierwsze zmniejszają powierzchnie łowną, a po drugie ujawniają ofiarom niebezpieczną dla nich powierzchnie. Nici zestarzałe każdy z krzyżaków przecina szczękoczułkami, ponieważ tracą swoje wszystkie właściwości lepkie i zjadają poprzecinaną nić, co pozwala im wyprodukować całkiem świeżutką i nowiutka pajęczynę.

Okres godowy

Pora jesienna jest odpowiednikiem czasu rozrodczego. Każdego września najczęściej zaczynają się gody pajęcze.  Osobnik płci męskiej podchodzi bardzo powoli do swojej partnerki  i daje jej odpowiednie znaki by ta nie myślała że jest ofiara bądź intruzem, zatem samiec zaczyna szarpać samice w określony sposób dla tego gatunku.  Ostrożnie zbliżając się do wybranki czeka, aż zostanie zaakceptowany, jeśli tak to dochodzi następnie do kopulacji. Po zakończeniu zdarzają się przypadki, że samiec zostaje zjedzony, chyba że samica jest już najedzona, wtedy udaje mu się wyjść cało.

Koniec września i początek października jest okresem, gdzie samica składa kokon jajowy.  Przez całą noc kokon czeka aż nadejdzie wiosna, by mogły wyjść na świat młode pajączki. Zaraz po wykluciu są koloru żółtego, a na odwłoku posiadają czarną plamkę. Na samym początku współdziałają jak stado, następnie każdy idzie w swoja stronę by szukać pożywienia poprzez budowanie swoich własnych małych sieci do których łapią malutkie owady to jest mszyce, skoczogonki czy muszki owocówki.

Hodowla

Hodowanie naszych krzyżaków jest stosunkowo proste. Najbardziej wymagającym i podstawowym warunkiem jest zapewnienie naszemu zwierzakowi miejsca gdzie będzie mógł rozpinać swoje sieci.  Dlatego tez jego nowy domek nie może być wielkości słoika bądź faunaboxu, musimy zaopatrzyć się w większy pojemnik. Najlepszym rozwianiem będzie pionowe terrarium wyprodukowane dla ptaszników nadrzewnych. Ma ono wymiary 30 centymetrów długości x 40centymetrów szerokości x 40 centymetrów wysokości, jednak możemy również zakupić większy „domek”.

Terrarium

Podłoże terrarium może być dowolne, ale należy pamiętać by nie był zbyt suche. Możemy użyć ziemi ogrodowej, gliny, torfu czy wiór kokosowych.  Należy je lekko zwilżać, ponieważ podłoże nigdy nie może być przesuszone, jednak nie wolno robić z tego wody czy błota. Należy wiec z umiarem nawilżać ściółkę. Do wystroju wnętrza możemy użyć kęp roślin, sztucznych czy żywych. Możemy urozmaicić to patykami. Należy roślinność porozstawiać po bokach terrarium, by środek został pusty i wolny.

Dieta

Po pierwszym wejściu do nowego domu pająk potrzebuje kilku dni by rozpiąć swoją siec. W momencie gdy do tego dojdzie należy podać mu muchę, niewielkiego świerszcza, białego robaczka, konika polnego, komarnice bądź ćmę. Owady dość agresywne w stylu osy, pszczoły nasz jaskrawo ubarwione- czerwono czarne pluskwiaki mogą być nie bezpieczne dla naszego zwierzaka, więc możemy sobie je odpuścić, ponieważ jedno użądlenie może prowadzić do śmierci. Pluskwiaki są zwierzętami trującymi i są dodatkowo niesmaczne, a odmiana zajadki jest bardzo agresywna i po przez swoje ostre kłujki może być dość niebezpieczna w momencie obrony przed pająkiem.

Pokarm wrzucamy na sieć, jeśli natomiast zdarzy się ze owad niefortunnie nie przyklei się do pajęczyny, odbije i upadnie należy wiedzieć, że musimy poćwiczyć rzucanie pokarmu. Należy trzymać pożywienie za pomocą długiej pęsety i delikatnie przyklejać do sieci, bądź co jest prostsze wrzucać do terrarium pożywienie latające, które prędzej czy później utkwi w sieci.
Podawanie pokarmu powinno odbywać się 1 czy 2 razy w tygodniu. Resztki pożywienia należałoby usuwać z terrarium za pomocą dość długich szczypiec by czasem nie zniszczyć przypadkiem pajęczyny.  Należy je usuwać ponieważ na dłuższą metę będziemy mieć pleśń zamiast ściółki z pająkiem. Poza tym pleśń zawiera liczne bakterie powodujące choroby pająka oraz zgnite jedzenie wydaje nieprzyjemny zapach.

Od góry nasze terrarium należy zabezpieczyć siatką bądź jakąkolwiek szybą. Jednak należy uważać, by nie dopuścić do ucieczki pająka, a zatem zapewnić mu dopływ powietrza.  Możemy również pokrywę wykonać ze zwykłego kawałka pleksiglasu i wywiercić otwory mające po 3-5 mm szerokości. Czasem zdarzają się przypadki, że pająk przyczepia się po pokrywy. Zatem musimy wykonać pokrywę tak, żebyśmy mogli swobodnie karmić pająka ale również usuwać resztki jedzenia, a dodatkowo nie zniszczyć pajęczyny po przez mocne przesuniecie „dachu”.  Sieci naszego stworzonka są stosunkowo mocne, ale musimy być bardzo ostrożni.  Jeśli jednak zadbamy o to, by ścianki terrarium były śliskie i czyste, a gałęzie i roślinności nie sięgała zbytnio górnej krawędzi to możemy być pewnie że istnieje nikła szansa, że pająk zaczepi się o „sufit” swojego terrarium.

Rozmnażanie

Proces rozmnażania tej odmiany gatunkowej jest stosunkowo łatwa, ze uda nam się znaleźć odpowiedniego samca dla samiczki. Samiec musi być niepozorny, a samica musi go zaakceptować. Jeśli już po kopulacji uda mu się uciec w jakiś sposób z sieci należałoby wypuścić go na wolność bądź na łąkę czy do ogrodu, może znajdzie jeszcze jakąś wybrankę. Również podobnie należy postąpić z potomstwem. Ich wychód nie jest taki łatwy jak się wydaje, ponieważ każdemu trzeba zapewnić odpowiednie miejsce na wyrób swojej pajęczyny oraz odpowiedni pokarm, młodych w kokonie może być i nawet kilkaset, wiec nie jesteśmy w stanie dokonać takiego czynu. Należy zatem oddać je środowisku, a kilka z nich pozostawić sobie w ramach obserwacyjnych.

Podsumowanie

Krzyżaki ogrodowe są popularnymi pająkami. Ich utrzymanie jest bardzo łatwe, a obserwowanie ich życia codziennego jest niezwykłym zjawiskiem. Może budzą strach w ludziach ze względu na swoje rozmiary, jednak w rzeczywistości, kiedy je poznamy sami dowiemy się, ze nie sa agresywnymi stworzeniami. Jak każdy człowiek tak i z zwierze w momencie niebezpieczeństwa i obrony mogą ukąsić, dlatego trzeba uważać by go przypadkowo nie przygnieść . Nawet jeśli to jednorazowe ukąszenie nie powoduje skutków zagrażających życiu człowiekowi, może odwołać się do obrzęku czy zaczerwienienia. Jednak są one bardzo niebezpieczne dla owadów, niszczą wszystko co znajda na drodze, zaczynając na komarach, a kończąc na muchach.

10 Responses “Krzyżak ogrodowy”

  • awa13:

    Mam pytanie czy terarium może mieć wysokość 10cm?

  • Matesxd:

    Witam,od niedawna interesuję się pająkami i od przed wczoraj mam piękną samice.
    Mam duże terrarium dla niej i jak na razie cały czas daje jej muchy i żyje.
    W przyszłości mam zamiar kupić Sb ,,Brachypelma Smithy”
    Pozdrawiam

  • Kaawk:

    Super że jest tu info dotyczące terrarium :P Nie spodziewałem się że ktoś też wpadnie na pomysł żeby go trzymać w terrarium :D

  • tajemna dziewczyna:

    Pająki są superr

  • tajemna dziewczyna:

    Kocham tą stronę

  • tajemna dziewczyna:

    Boje się pająków ale ta strona mnie uspokoiła tajemna dziewczyna

  • arachnolog:

    w 1997 roku spotkałem tak potężną samice której sieć sięgała 60 cm średnicy….na swoją głupotę klnę sie na zawsze ale ją złapałem a potem niezbędnymi środkami zrobiłem z niej trofeum na kawałku materiału ( odnóżą przyklojone klejem, masa roboty) możecie nie wierzyć ale pająk pokonał szerszenia( taki ze 2.5 cm), a także ogromne trzmiele i gzy i wiem ze to okrutne ale paz królowej tez sie trafiła, krzyżaki łąkowe są najbardziej masywne ale ten ogrodowy był mutantem:)

  • specu:

    Bez przesady z tą ostrożnością jeżeli chodzi o pokarm. W naturze osy są normalnym pokarmem dla krzyżaków. Sposób chwytania ofiar przez tego pająka mocno ogranicza jakiekolwiek ryzyko dla niego, ponieważ pająk najpierw oplata ofiarę a dopiero gdy już jest unieruchomiona wstrzykuje jad, więc praktycznie nic mu nie grozi. Tak przy okazji ja dałem osę Kotnikowi domowemu i ten się z nią uporał mimo, że jego sposób polowania jest bardziej ryzykowny.

  • nataniel:

    mam już krzyżaka

  • nataniel:

    hura już lato kupie terrarium i będe mieć krzyżąka