Psie zmysły

Większość  z właścicieli psów chciałaby poznać swoich czworonogów jak najlepiej. Dlatego wielu z nas często zastanawia się chociażby nad zmysłami naszych zwierząt. Pewnie chcielibyście wiedzieć, które z nich są bardziej rozwinięte, które mniej. Psie zmysły ustawione są w zupełnie innej hierarchii niż ludzkie. Dla nas oczywistym jest, iż wzrok jest jednym z najważniejszych zmysłów, które posiadamy. U psów wygląda to trochę inaczej. Myślę, że moje krótkie scharakteryzowanie wszystkich psich zmysłów przyda się Wam przy wychowaniu i współżyciu z Waszym czworonogiem. Dzięki temu dowiecie się, jakie zmysły powinniście rozwijać najbardziej i na co zwracać największą uwagę. Przejdźmy więc do poszczególnej charakterystyki. Węch odgrywa u psa dominującą rolę w odbieraniu wrażeń ze świata zewnętrznego. Często mówi się, iż pies jest zwierzęciem węchowym.  To przez węch poznaje on świat od samego początku. W momencie narodzenia pies jedynie czuje. Tylko na podstawie tego jest w stanie stwierdzić co jest wokół niego i jak „wygląda” otaczające go miejsce. Czuje swoją matkę, którą poznaje jedynie przez jej zapach. Możemy zauważyć to na przykład w momencie, kiedy nasz pies biegnie rozpędzony a my stoimy w jednym miejscu nieruchomo. Początkowo pies przebiegnie obok nas bez spostrzeżenia, że znajdujemy się w pobliżu. Dopiero w momencie, kiedy pies nas wyczuje, zmienia kierunek i zaczyna się z nami witać. Czyż tak nie jest? Przykład ten ukazuje nam sposób identyfikacji ludzi według psów. Bez względu na to, czy zmienimy fryzurę, kolor włosów czy ubranie, nasz pies zawsze nas rozpozna. Dzieje się tak dlatego, że pies idealnie zna nasz zapach, który jest zaklasyfikowany tylko i wyłącznie jednej osobie. Stąd jego nieomylność. Wyjaśnia to, dlaczego pod naszą nieobecność psy lubią leżeć na naszym łóżku, lub odzieży. Mają wtedy przed sobą obraz węchowy przyjaznej mu osoby, tak jak człowiek, który utrwala w głowie obraz wspomnianej osoby np. podczas oglądania jej zdjęcia. Właśnie dzięki temu psy idealnie sprawdzają się podczas prowadzenia śledztwa. Oczywiście wcześniej muszą być specjalnie wyszkolone ku temu. Jak więc sami widzicie najważniejszym narządem służącym odbieraniu świata zewnętrznego przez psa jest nos. Jeszcze kilkaset lat temu, kiedy większość psów żyła w dzikich stadach, to nos służył im do tropienia łupu, oraz ostrzegał przed wszelkim niebezpieczeństwem, takim jak obecność innych istot. Słuch u psów jest również bardzo rozwinięty. Bez wątpienia jest on znacznie czulszy aniżeli u człowieka. Skala zasięgu słuchu psa wybiega o wiele dalej niż zasięg słuchu ludzkiego, jest to udowodnione naukowo. Ucho psa jest w stanie uchwycić dźwięki o tak wielkiej częstotliwości drgań, że człowiek prawie lub w ogóle nie jest w stanie jej zauważyć. Jest to np. pisk myszy. Właśnie ze względu na swoje czułe narządy słuchu nieprzyzwyczajone psy często uciekają w panice przed źródłami hałasu takimi jak warkot motoru czy hałas przejeżdżającego pociągu. Są to dźwięki o silnym natężeniu, które bez wątpienia są bardzo przykre dla psów, być może nawet do tego stopnia, że wywołują ból. Warto dodać, że przy poznawaniu osób pies kieruje się nie tylko węchem, ale i słuchem. Ma on doskonałą pamięć słuchową i precyzyjnie odróżnia głos i kroki ludzi, oraz inne charakterystyczne dźwięki takie jak np. odgłos podjeżdżającego samochodu. Zagadka skąd nasz pies zawsze wie o naszym powrocie do domu, bądź nagłej wizycie gości, została w tym momencie rozwiązana. Warto dodać, że psy o uszach stojących mają lepszy słuch niż psy kłapouche. Jak zapewne zdążyliście zauważyć wzrok odgrywa u psa znacznie mniejszą rolę niż u człowieka. Wrażenia wzrokowe nie są wiarygodne dla naszego pupila. Nawet, jeśli nas zobaczy, to dopóki nie poczuje naszego zapachu bądź nie usłyszy głosu, dopóty nie będzie pewien czy aby na pewno my to my. Lalka czy rzeźba będąca nawet najlepszym odwzorowaniem człowieka, nigdy nie przekona psa o swojej autentyczności, chyba że zostanie przepojona ludzkim zapachem. U większości psów wzrok jest znacznie słabszy niż u człowieka. Oczywiście jest to również zależne od rasy i cech indywidualnych czworonoga. Psy mają dużo większą zdolność spostrzegania przedmiotów w ruchu, niż tych nieruchomych zlewających się ze swoim tłem. Mimo słabego wzroku większość psów wykazuje dobrą orientację przy słabym świetle. Dzieje się tak, ponieważ poza węchem i słuchem pomaga im również zmysł dotyku, który jest również silniej rozwinięty niż u człowieka. Pamiętajmy, że żaden pies nie widzi w całkowitej ciemności. Jeżeli chodzi o zmysł dotyku, jest on umiejscowiony u psów dokładnie tak samo jak u ludzi. Oznacza to, że znajduje się on na całej powierzchni skóry. Szczególnie ważne są włosy czuciowe, czyli wąsy umiejscowione kępkami nad oczami i pod dolną wargą. Chronią one psa w ciemnościach przed zderzeniem się z wystającymi przedmiotami. Właśnie dlatego tak ważnym jest by u ras takich jak np. pudel nie strzyc wąsów. Z reguły psy są bardzo wytrzymałe na ból. Jest to pozostałość po ich drapieżnych przodkach, którzy często musieli stawiać opór silniejszym od siebie wrogom by zdobyć łup. Stąd ta odporność fizyczna. Podobnie jak u wszystkich innych ssaków, wrażenia smakowe u psów są silnie uzależnione od wrażeń węchowych. Zmysł smaku nie odgrywa u psów w zasadzie żadnej roli w odbieraniu otaczającego ich świata zewnętrznego. Jeżeli w tej dziedzinie chcemy zrozumieć psychikę naszego zwierzęcia musimy spojrzeć na świat z jego perspektywy. Nie wystarczy zakazać naszemu psu zjadania jedzenia ze śmietnika, aby nagle przestał. Jedyne co możemy zrobić w takiej sytuacji to żywić naszego czworonoga racjonalnie. Jeżeli pies nie dostanie wszystkich niezbędnych składników odżywczych, to sam w oparciu o swój węch uzupełni swoją dietę. Nadpsute jaja czy mięso są dla naszego psa smakołykiem, gdyż według niego wydają z siebie ładny zapach. Do tego przynoszą dużo korzyści. Podanie psu białka w stanie lekkiego rozkładu zapobiega zjadaniu przez niego padliny i innych odpadków na śmietniku. Dla wszystkich psów bardzo przykre są perfumy oraz inne płyny na bazie alkoholu. Zmysły, które zdążyłam już omówić są najbardziej znane z racji tego, iż występują również u człowieka. Jednak jeżeli chodzi o naszego czworonoga nie jest to jeszcze koniec. U psa wykształcił się jeszcze jeden zmysł, który łatwo zaobserwować. Jest to zmysł orientacji. Zmysł orientacji jest zmysłem, który występuje u wielu zwierząt. Kierują się nimi np. ptaki, które jesienią udają się do ciepłych krajów by na wiosnę znowu powrócić do swoich rodzinnych stron. Ten sam zmysł prowadzi gołębie wskazując im kierunek lotu. Znacznie rzadziej i w mniejszym stopniu pojawia się on również u psów. Jednak mimo tego, możemy go zauważyć. Wiele razy zdarzało się, że pies porzucony w jakimś konkretnym miejscu wraca do domu przez nieznane sobie okolice i drogi, których nigdy wcześniej nie widział. Nie dzieje się przy pomocy psiego węchu, gdyż nie ma on aż tak dalekiego zasięgu. Zjawisko to obserwowane jest bez przerwy, jednak nigdy jeszcze nie zostało wyjaśnione w żaden oficjalny sposób. Jedno jest pewne, orientacji przestrzennej nie da się wyrobić poprzez wychowanie czy naukę. Jedyne co możemy zrobić to udoskonalić ją przez częste ćwiczenie. Bez wątpienia psy myśliwskie lub innego typu psy użytkowe obdarzone takim zmysłem są szczególnie cenne. Ważnym w opisie zmysłów jest to, że bardzo często mylnie traktujemy i oceniamy naszego psa podobnie jak człowieka. Wielu z nas uważa, że pies myśli, odczuwa, pamięta oraz przewiduje tak jak człowiek. Pogląd ten wynika jedynie z nieznajomości psychiki psa. Często prowadzi to do nieporozumień pomiędzy nami a naszym czworonogiem. Warto poznać go od podstaw by później lepiej się zrozumieć a co za tym idzie by żyło nam się wspólnie przyjemniej. Jest to nasz przyjaciel, jednak nigdy nie upodobniajmy go do człowieka. Jak sami zdążyliście zauważyć różnimy się w wielu zasadniczych sprawach. Jeżeli przy wychowaniu naszego czworonoga będziemy mieli na uwadze jego sposób postrzegania świata na pewno zarówno nam jak i jemu będzie o wiele łatwiej.